Jak zrobić stroik na Boże Narodzenie – pomysły na świąteczne dekoracje

Dobry stroik nie wymaga talentu plastycznego. Wymaga solidnej bazy i świeżych gałązek, bo to one decydują, czy całość będzie wyglądać dobrze po tygodniu, a nie tylko pierwszego wieczoru. Reszta to kwestia proporcji i umiaru w ozdobach. Pierwszy stroik zajmuje około godziny, kolejne wychodzą w pół godziny. Poniżej materiały, wybór zieleni, dwa sprawdzone sposoby wykonania i zasady, które pozwalają bezpiecznie używać świec.

Co kupić i przygotować przed startem

Większość rzeczy jest w sklepach plastycznych i ogrodniczych, część można wziąć z domowej szuflady.

  • Gąbka florystyczna (oasis) do żywych roślin, zwykle zielona, albo sucha, brązowa, do kompozycji ze sztucznych dodatków
  • Taca, miska lub podstawka z płaskim dnem, najlepiej niepalna: ceramika, metal, szkło
  • Sekator lub ostre nożyczki ogrodowe, bo zwykłe nożyczki miażdżą pęd i gałązka gorzej pije
  • Drut florystyczny o grubości około 0,6 mm i taśma florystyczna
  • Pistolet z klejem na gorąco
  • Świece (kolumnowe lub słupki) i metalowe kolce lub szklane świeczniki
  • Dodatki: szyszki, plastry suszonej pomarańczy, laski cynamonu, jagody ostrokrzewu, bombki matowe lub szklane

Gąbka sprzedawana jest w cegiełkach. Jedna wystarcza na stroik o średnicy około 25 cm. Warto kupić od razu drugą, bo zepsuty pierwszy kawałek zdarza się częściej, niż się wydaje.

Gałązki: co wybrać i jak je przygotować

Do stroika najlepiej nadaje się jodła, zwłaszcza nordmanna lub kaukaska. Igły trzymają się mocno nawet po dwóch–trzech tygodniach w ciepłym pokoju. Świerk wygląda ładnie, ale zaczyna sypać po 4–5 dniach, co przy świecach i dywanie szybko staje się irytujące. Dobrze sprawdza się też tuja, która długo zachowuje zieleń, oraz choina, czyli popularna sosna wejmutka z miękkimi, długimi igłami. Dla kontrastu można dołożyć kilka gałązek ostrokrzewu albo bukszpanu.

Cis jest trujący, więc w domu z psem, kotem lub małym dzieckiem lepiej go pominąć. Dotyczy to też jagód wielu ozdobnych krzewów, dlatego sztuczne dodatki są tu bezpieczniejsze.

Świeżo ścięte gałązki warto namoczyć przez 6–8 godzin w chłodnej wodzie, a najlepiej przez noc. Przed wbiciem w gąbkę końcówki trzeba ściąć ukośnie i odrobinę zdjąć kory na 2–3 cm, tak aby odsłonić jasne drewno. Wtedy pobierają wodę dużo lepiej. Gałązki kupione na bazarze często są ścięte od kilku dni, więc namaczanie ma tu szczególne znaczenie.

Dwa sposoby na stroik

Stroik na gąbce florystycznej

To wersja klasyczna, najbardziej uporządkowana i z największym polem do popisu. Jest też bardziej wybaczająca, bo gałązki można wbijać i przestawiać, dopóki kompozycja nie zacznie się podobać.

  1. Gąbkę położyć na powierzchni wody i poczekać, aż sama nasiąknie, zwykle kilka minut. Nie wciskać jej na siłę, bo w środku zostają suche kieszenie powietrza.
  2. Przyciąć gąbkę do kształtu tacy, tak aby od krawędzi zostało około 2 cm wolnego miejsca, i przymocować taśmą florystyczną.
  3. Ustawić świece w środku, zanim pojawi się zieleń. Później nie ma już do nich dostępu. Na kolcach lub w szklanych uchwytach trzymają się pewnie, a wbite bezpośrednio w mokrą gąbkę zaczynają się przechylać.
  4. Gałązki o długości 10–12 cm wbijać dookoła, zaczynając od brzegu. Najdłuższe układać nisko i na zewnątrz, krótsze bliżej środka. Dzięki temu stroik ma naturalny, lekko opadający kształt.
  5. Szyszki, owoce i ozdoby przykleić klejem albo nawlec na drut i wbić w gąbkę. Najpierw duże elementy, potem drobne.
  6. Całość lekko spryskać wodą.

Gąbkę trzeba podlewać co 2–3 dni, wlewając wodę na tacę lub między gałązki. Sucha gąbka przestaje karmić zieleń, a igły zaczynają brązowieć właśnie od końcówek.

Gałązki wbija się zawsze pod lekkim kątem, jakby wychodziły z środka okręgu. Wbite pionowo wyglądają sztywno, a pod własnym ciężarem szybko opadają.

Stroik bez gąbki: miska z wodą lub podkład z mchu

Dla osób, które nie chcą pracować z oasis, istnieje prostszy wariant. Miskę lub szeroki półmisek wypełnia się wodą do około połowy wysokości, a gałązki układa warstwami tak, aby końcówki zanurzały się w wodzie. Zieleń pije stale i wytrzymuje zwykle 2–3 tygodnie, czasem dłużej, jeśli pomieszczenie nie jest przegrzane.

Środek zostawia się wolny na grubą świecę w szklanym lampionie albo kilka tealightów w szklanych kieliszkach. Płomień nie dotyka wtedy żadnej gałązki, co jest dużą zaletą przy dzieciach i zwierzętach. Gałązki w misce można przytrzymać zwiniętą siatką ogrodniczą lub kilkoma kamieniami.

Przy tej metodzie najwięcej daje kontrast faktur. Do jodły dobrze pasują gładkie szklane bombki, kawałki kory, plastry pomarańczy i szyszki. Jednobarwna kompozycja, na przykład zieleń i biel albo zieleń i miedź, wygląda lepiej niż mieszanka wszystkiego, co jest pod ręką.

Kolory i ozdoby: ile, a ile za dużo

Najczęstszy błąd to przeładowanie. Na stroiku o średnicy 25 cm wystarczą trzy rodzaje ozdób, np. szyszki, jagody i bombki. Czwarty element zwykle zamienia kompozycję w chaos.

Dobrze działają trzy palety. Pierwsza to klasyczna zieleń z czerwienią i złotem. Druga to skandynawski minimalizm: zieleń, biel, drewno i len. Trzecia to naturalna, ciepła mieszanka z cynamonem, suszoną pomarańczą, szyszkami i jutą. Przy każdej warto dobrać świece do reszty. Białe i kremowe pasują do wszystkiego, bordowe i ciemnozielone wymagają bardziej stonowanych dodatków.

Szyszki można wcześniej wysuszyć w piekarniku w 120°C przez 30–40 minut. Otwierają się wtedy szerzej i tracą żywicę, która potrafi kleić się do dłoni i obrusa. Opcjonalnie można je pomalować białą farbą akrylową, a dla efektu oszronienia przeciągnąć po wierzchu suchym pędzlem.

Świece i bezpieczeństwo

Suche igły i płomień to połączenie, z którym nie ma żartów. Świece powinny stać w metalowych lub szklanych uchwytach, nigdy bezpośrednio w gąbce. Wokół knota trzeba zostawić co najmniej 5 cm wolnej przestrzeni, bez gałązek i ozdób.

Płomień trzeba zgasić, gdy świeca skróci się do około 5 cm nad poziomem zieleni. Stroika ze świecami nie zostawia się bez nadzoru ani na noc, ani na czas wyjścia z domu. Sprayów brokatowych i lakierów nie należy używać w pobliżu płomienia, bo większość z nich jest łatwopalna. Dekoracje spryskuje się wcześniej i zostawia do pełnego wyschnięcia, najlepiej na kilka godzin.

Jeśli stroik ma stać w pokoju z kominkiem lub grzejnikiem pod parapetem, lepiej wybrać wersję z wodą i świecami LED. Ciepło suszy igły szybciej niż jakakolwiek świeca.

Jak przedłużyć życie stroika

Stroik najlepiej trzyma się w chłodniejszym miejscu, z dala od grzejnika i bezpośredniego słońca. W nocy można go wynieść na nieogrzewany korytarz lub balkon, jeśli temperatura nie spada poniżej zera. Dzięki temu zieleń odpoczywa, a wilgoć dłużej zostaje w gałązkach.

Co kilka dni warto usunąć zbrązowiałe końcówki i uzupełnić wodę. Jeśli któraś gałązka wyraźnie wysycha, wymiana jej na świeżą zajmuje minutę i odmienia cały stroik. Po świętach zieleń nadaje się na kompost, a szyszki i ozdoby można odłożyć i wykorzystać przy następnej kompozycji.