Decyzja o rozwodzie rzadko jest łatwa, a przepisy dają kilka dróg, które istotnie różnią się skutkami. Jedną z pierwszych rzeczy, które trzeba rozstrzygnąć, jest kwestia winy za rozkład pożycia. Wybór ma realne konsekwencje — finansowe i czasowe. Poniżej najważniejsze zagadnienia, które warto zrozumieć, zanim złożysz pozew.
Kiedy w ogóle można orzec rozwód
Podstawą jest art. 56 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Zgodnie z jego § 1 rozwód jest możliwy, gdy „między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia”. W praktyce chodzi o ustanie trzech więzi: emocjonalnej, fizycznej i gospodarczej.
Prawo przewiduje też sytuacje, w których mimo rozkładu pożycia sąd rozwodu nie orzeknie — m.in. gdyby miało wskutek niego ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci albo gdyby było to sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 56 § 2 KRO).
Rozwód bez orzekania o winie — szybciej, ale za obopólną zgodą
Jeśli oboje małżonkowie są zgodni co do rozstania, sąd może — na ich zgodny wniosek — odstąpić od orzekania o winie. To najszybsza droga; postępowanie bywa krótkie i kończy się często po jednej rozprawie.
Ta ścieżka bywa też korzystniejsza emocjonalnie, zwłaszcza gdy małżonkowie mają wspólne dzieci i będą musieli porozumiewać się także po rozwodzie.
Rozwód z orzeczeniem o winie — dłużej, ale z konsekwencjami
Zasadą jest, że sąd orzeka o tym, który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia (art. 57 § 1 KRO); odstąpienie następuje tylko na zgodny wniosek stron. Orzeczenie winy ma znaczenie przede wszystkim przy alimentach między małżonkami — małżonek niewinny może w określonych sytuacjach domagać się świadczeń od małżonka winnego.
Cena: takie postępowanie trwa dłużej, bywa emocjonalnie wyczerpujące i wymaga postępowania dowodowego — świadków, dokumentów, czasem opinii biegłych.
Sprawy okołorozwodowe, o których łatwo zapomnieć
Rozwód to nie tylko sam wyrok rozwiązujący małżeństwo. W jego toku sąd rozstrzyga zwykle także o:
- władzy rodzicielskiej i kontaktach z dziećmi,
- alimentach na małoletnich,
- sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania.
Osobną, często długotrwałą sprawą jest podział majątku wspólnego — może toczyć się równolegle lub po rozwodzie.
Dlaczego warto skonsultować sprawę z adwokatem lokalnie
Choć przepisy są ogólnokrajowe, praktyka orzecznicza konkretnych sądów okręgowych bywa różna. Adwokat znający realia miejscowego sądu potrafi realistycznie ocenić szanse i czas trwania sprawy. Dla mieszkańców Bytomia i okolic sprawy rozwodowe prowadzi Kancelaria Adwokacka Agnieszki Skowron, specjalizująca się m.in. w rozwodach i sprawach okołorozwodowych.
Podsumowanie
Wybór między rozwodem z winą a bez niej to nie kwestia „ambicji”, lecz kalkulacji: czego realnie chcesz i jakim kosztem. Ścieżka bez orzekania o winie jest szybsza i mniej wyniszczająca; z orzekaniem — daje szanse na świadczenia, ale trwa dłużej i wymaga dowodów. Przed decyzją warto skonsultować konkretną sytuację, bo każda sprawa rozwodowa jest inna.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.